Турист тарту үшін бизнес жеткіліксіз - тәжірибе керек

Қазақстан туризмі жаңа кезеңнің алдында тұр. Мемлекет бұл саланы экономиканың маңызды драйверіне айналдыруға ниетті: ұлттық стратегия қабылданды, туристік брендті дамытуға қомақты қаржы бөлінуде. Алайда табиғи және мәдени ресурстардың молдығына қарамастан, Қазақстан әлі де халықаралық туристік картада толық танылған жоқ. Неге? Мәселе – ресурста емес, оны дұрыс ұсынуда.

Осы тақырыпта Tengrinews.kz редакциясы халықаралық тәжірибесі бар сарапшы, Глазго университетінің түлегі, "Болашақ" бағдарламасының иегері Толғанай Бәкелековамен сөйлесті.

Сарапшының пікірінше, Қазақстан – туристік тұрғыдан бірегей ел. Мұнда Тянь-Шань мен Алтайдың таулары, Маңғыстаудың ерекше ландшафттары, Каспий жағалауы мен заманауи мегаполистер – бәрі бар.

"Қазақстан бірнеше елдің туристік өнімін бір елдің ішінде ұсына алады. Бірақ мәселе – осының бәрін жүйелі, тартымды тәжірибеге айналдыра алмауда", – дейді Толғанай Бәкелекова.

Яғни, басты проблема – контент емес, презентация.

Қазақстан туризмі үшін мүмкіндіктер жеткілікті:

• Жібек жолындағы стратегиялық орналасу
• Экотуризмге қолайлы бірегей табиғат
• Астананың MICE (конгресс) туризмге әлеуеті
• Ішкі туризмнің өсуі
• Ұлттық мәдениет пен гастрономия

Алайда жүйелік мәселелер де бар:

• ағылшын тіліндегі сервис деңгейінің төмендігі
• цифрлық инфрақұрылымның әлсіздігі
• қызмет сапасының біркелкі еместігі
• халықаралық брендтің әлсіздігі
• маусымдылық
• экотуризм инфрақұрылымының жеткіліксіздігі

"Турист қайда барғанын ұмытуы мүмкін, бірақ алған әсерін ешқашан ұмытпайды. Сондықтан басты міндет – әсер қалыптастыру", – дейді сарапшы.

Толғанай Бәкелекованың кәсіби жолы бірнеше елмен байланысты. Польшадағы білім, Шотландиядағы магистратура және БҰҰ бағдарламаларындағы тәжірибе оның көзқарасын қалыптастырған.

Оның айтуынша, Шотландия туризмді тек демалыс емес, экономикалық және мәдени құрал ретінде қарастырады. Ал БҰҰ жүйесі – нәтижеге бағытталған басқару мәдениетін үйретеді.

"Халықаралық тәжірибе ең алдымен ойлау тәсілін өзгертеді. Бұл Қазақстан туризміне аса қажет", – дейді ол.

Сарапшы тек теориямен шектелмейді. Ол халықаралық қонақ үй желісінде қызмет көрсету процестерін оңтайландырып, тіркелу уақытын 20 пайызға қысқартқан. Бұл мысал Қазақстан үшін маңызды сигнал: дұрыс ұйымдастырылған процестер табысты айтарлықтай арттыра алады.

Оның бағалауынша, отандық туристік бизнес операциялық тиімділікті жақсарту арқылы кірісті 15–25 пайызға дейін өсіре алады, қосымша инвестициясыз.

Толғанай Бәкелекова Қазақстан туризмін дамыту үшін бес негізгі басымдықты атап өтті:

1. Тәжірибе экономикасы
   Туризм – эмоция мен әсер. Әр қызмет – біртұтас оқиға болуы керек.
2. Тұрақты даму стандарттары Экотуризм халықаралық талаптарға сай дамуы тиіс.
3. Кадр сапасы Тілді, мәдениетті, сервис стандарттарын меңгерген мамандар қажет.
4. Цифрлық көріну Google, Booking, TripAdvisor секілді платформаларда толық қатысу – міндет.
5. Конгресс-туризм Астана халықаралық іс-шаралар арқылы жыл бойы турист тартуға қабілетті.

Сарапшының пікірінше, Қазақстанның ең күшті бәсекелік артықшылығы – қонақжайлылық.

"Бұл – сатып алынбайтын құндылық. Егер оны дұрыс ұсына алсақ, маркетингтің өзі қажет болмайды", – дейді ол.

Толғанай Бәкелекова – "Болашақ" бағдарламасының түлегі. Оның пікірінше, шетелде білім алған мамандар туризмді дамытуда маңызды рөл атқара алады.

"Олар тек білім емес, халықаралық стандарт пен жұмыс мәдениетін алып келеді. Бұл – саланы жылдам дамытуға мүмкіндік береді", – дейді сарапшы.

Оның бағалауынша, егер Қазақстан осындай мамандарды жүйелі түрде тартса, бес жыл ішінде туризм индустриясы жаңа деңгейге көтерілуі мүмкін.

Қазақстанда туризмді дамыту үшін барлық алғышарт бар. Бірақ басты міндет – табиғи ресурстарды жүйелі, сапалы және әсерлі өнімге айналдыру.

Туризм – тек бизнес емес.
Бұл – эмоция, тәжірибе және стратегия.

Қазақстан туризмін дамыту туралы халықаралық сарапшы Толғанай Бәкелекова